Zoek op de website

Verhalen uit Gemeente Scheemda

1. Stationsstraat bij de Langeweg

Hier werden eind augustus 1939 de paarden uit Scheemda gevorderd voor het Nederlandse leger. Langs de straat waren stalplaatsen gemaakt en een veearts keurde de dieren. Van de 498 dieren werden er 139 goed genoeg bevonden en een groot deel van deze paarden werd nog dezelfde dag op de trein gezet. (zie Bakker, blz. 33)
 

2. Molenstraat 10

In deze pastorie van de gereformeerde kerk woonde in de oorlog dominee Wim Kreuzen. Deze was betrokken bij het verzet en moest in 1943 onderduiken. (zie Bakker, blz. 82 + 130)
 

3. 5 gezinnen

In Scheemda woonden toen de oorlog uitbrak 22 joden, verdeeld over 5 gezinnen. De grote familie van Geuns woonde aan de Torenstraat 13, Schoolstraat 4 en de Havenstraat 15, koopman Hart woonde met zijn gezin in de Torenstraat 21 en slager Bamberg woonde met zijn gezin aan de Diepswal 19. (zie Bakker, blz.100 en Koers blz. 39 e.v.)

4. Eexterweg

Dit is nu de vleesfabriek, was vroeger de groentedrogerij van de NSB’er Hommo ten Have. Na de bevrijding werden hier de NSB-vrouwen geïnterneerd. De NSB-mannen zaten in de groentedrogerij van Kuhn & Co. (zie Bakker 92 + 113)

5. Stationstraat

Deze drie huizen dragen sinds enkele jaren de mooie namen "Geloof, Hoop en Liefde". In het huis dat nu "Liefde" heet, woonde tijdens de
bezetting de NSB-burgemeester Hovinga. Hier werd hij na de bevrijding gearresteerd. De mannen van de BS konden maar ter nauwer nood voorkomen dat Hovinga gemolesteerd werd. Hij heeft ook nog een tijd in het – toen lege – huis van het joodse gezin van Geuns gewoond. Velen spraken daar schande van. (zie Koers, blz. 47 + 86)

6. Stationsstraat 42 en de Langeweg

Twee onderkomens van de verzetsman Olly Thomsen. Deze kwam oorspronkelijk uit Utrecht maar zat ondergedoken bij familie van zijn vrouw. Zijn verzet hield verband met de spoorwegstakingen. Hij werkte bij de BS en is tijdens de bevrijdingsgevechten bij Appingedam doodgeschoten (zie Bakker, 118 e.v.).

7. Brug in de Brugstraat

De Basculebrug in Scheemda, 1935

Kort na de bevrijding zakt een Canadese tank door de Basculebrug in de Brugstraat. Met bergingstanks en onder grote belangstelling wordt hij weer op het droge gezet.

8. Stationsstraat 82 - thans 86

Boerderij Meiborg

Hier werd op 21 september 1944 de 52-jarige Roelf Meiborg door de SD in zijn tuin vermoord. De SD had het huis (nr. 80, tegenwoordig 84) van zijn buurman Derk Bleeker in de brand gestoken omdat deze niet wilde zeggen waar zijn zoons waren. Die waren ondergedoken om niet te hoeven wacht lopen langs het spoor. De SD wilde ook de fietsen meenemen en iemand beval Meiborg een stuk touw te halen om de fietsen mee te kunnen slepen. Meiborg weigerde en daarop schoot een landwachter hem dood (zie Koers, 51 en 52).

9.Gemeentehuis aan de Brugstraat 2

Van hieruit werden diverse zaken zoals blanco persoonsbewijzen, stamkaarten en voedselbonnen doorgespeeld aan het verzet. Spil hierin was gemeenteambtenaar Sieto Robert Knottnerus. Op 20 april 1944 werd hij gearresteerd en na een verblijf in diverse kampen is hij op 3 mei 1945 door de Amerikanen bevrijd. Op 1 september 1945 werd hij de nieuwe burgemeester van Scheemda.

Literatuur en Links

Literatuur

J. Bakker, “Maar verder is hier niks gebeurd.” Oorlog en bevrijding gemeente Scheemda(Assen 1995)

J. Brand de Boer en W. Jonkman, Militair gezag in Groningen. Stad en provincie na de bevrijdingapril-oktober 1945 (Assen 1990) : over interneringskampen

J.P. Koers, Mobilisatie, bezetting en bevrijding van de gemeente Scheemda (Scheemda 1985)

 

Links

www.oorlogsmonumenten.nl